Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Antalya’da düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi’nin (IAC 2026) resmi açılışında Somali’de hayata geçirilecek uzay limanının inşa çalışmalarına başlandığını açıkladı. Erdoğan, Ay uzay aracının üretim, montaj ve entegrasyonunun da tamamlandığını, sistem seviyesindeki çevresel testlerin sürdüğünü belirtti.
“Dünyanın daha fazla uzaya ihtiyacı var” temasıyla gerçekleştirilen kongreye Türkiye ilk kez ev sahipliği yaptı. Erdoğan, 111 ülkeden gelen katılımcıları selamlayarak buluşmanın yeni iş birliklerinin önünü açmasını diledi.
Somali ile uzay limanı iş birliği
Uzayda etkin olabilmek için uydu üretiminin yanında uzaya erişim imkânının da gerekli olduğunu söyleyen Erdoğan, Milli Uzay Programı’nda uzay limanı hedefine özel yer verildiğini ifade etti. Türkiye’nin coğrafi şartları dikkate alınarak Somali ile iş birliğine gidildiğini aktardı.
Erdoğan, “Somali’de hayata geçireceğimiz uzay limanının inşa çalışmalarını başlattık. Bu stratejik projenin hayata geçirilmesi için çalışmalarımızı kararlılıkla sürdürüyoruz. Projemizle Türkiye’nin uzaya erişim kapasitesini geliştirme yanında Afrika kıtasının uzay ekosisteminin gelişmesine de katkı sağlamayı hedefliyoruz” dedi.
Ay uzay aracında çevresel test aşaması
Milli Uzay Programı’nın 2021’de açıklanan hedeflerinden birinin Ay olduğunu hatırlatan Erdoğan, Ay Araştırma Programı kapsamında geliştirilen aracın üretim, montaj ve entegrasyon süreçlerinin bitirildiğini bildirdi.
Yaklaşık üç buçuk ton ağırlığındaki aracın yüzde 80’in üzerinde yerlilik oranına sahip olduğunu belirten Erdoğan, İMECE ve Türksat 6A projelerinde edinilen mühendislik deneyiminin Ay görevine aktarıldığını söyledi.
Uzayın silahlandırılmasına tepki
Uzay yarışının birkaç ülke arasındaki mücadele olarak görülmemesi gerektiğini dile getiren Erdoğan, “Uzay, önden gidenin el koyduğu bir ganimet de değildir. Özellikle uzayı silahlandırmak ve burayı silahlanma yarışının aracı haline getirmek fevkalade yanlıştır” ifadelerini kullandı.
Erdoğan, Türkiye’nin uzay imkânlarından daha fazla ülkenin faydalanmasını istediğini belirtti. Uzayda barış için Antalya Deklarasyonu’nu imzalayan katılımcılara teşekkür eden Erdoğan, henüz imza atmayanlara da çağrıda bulundu.
Türkiye’nin kendi uydusunu tasarlayıp geliştiren, üreten, test eden ve uzayda işleten ülkeler arasında bulunduğunu söyleyen Erdoğan; İMECE, Göktürk, Türksat 5A, Türksat 5B ve Türksat 6A çalışmalarına değindi. İlk yerli ve milli haberleşme uydusu Türksat 6A’nın 2024’te fırlatılarak hizmete alındığını hatırlattı.
İnsanlı uzay çalışmalarının süreceğini belirten Erdoğan, Alper Gezeravcı’nın 2024’te Uluslararası Uzay İstasyonu’na gönderildiğini, Tuva Cihangir Atasever’in ise yörünge altı araştırma uçuşu gerçekleştirdiğini söyledi.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır da açılışta uzay çalışmalarında uluslararası iş birliğinin önemine dikkat çekti. Kacır, bilgi ve deneyimin çoğaldığı, teknolojik kabiliyetlerin birbirini tamamladığı iş birliklerini uzay diplomasisinin temel unsurları arasında gördüklerini ifade etti.
Programın sonunda Erdoğan’a, 16. yüzyıl Osmanlı bilim ve astronomi mirası ile Takıyyüddin er-Râsıd’ın İstanbul Rasathanesi’ndeki çalışmalarını temsil eden bir eser verildi. Eserin Şehinşâhnâme-i Murâd-ı Sâlis’teki bir minyatürden esinlenilerek hazırlandığı belirtildi.
